శ్రీనగర్ : సమాజంలో అర్థవంతమైన మార్పు అనేది కేవలం విధానాలు, సంస్థలు లేదా ప్రభుత్వ కార్యక్రమాలపైనే ఆధారపడి వుండదని రాష్ట్రీయ స్వయంసేవక్ సంఘ్ అఖిల భారతీయ కార్యకారిణీ సదస్యులు మన్మోహన్ వైద్య అన్నారు. వ్యక్తులు తీసుకునే రోజువారీ నిర్ణయాలు, వారి దృక్పథాలు, ప్రవర్తనపై కూడా సమాజ మార్పు ఆధారపడి వుంటుందని అన్నారు. వ్యక్తిగత బాధ్యత, నిర్మాణాత్మకమైన సంబంధాలు, సామాజిక శ్రేయస్సు కోసం సంఘటితంగా వున్నప్పుడు సామాజిక పరివర్తన మరింత సుస్థిరం అవుతుందన్నారు. ఆరెస్సెస్ కార్య శతాబ్ది సందర్భంగా లడఖ్, లేహ్ ప్రాంతంలో జరిగిన కార్యక్రమంలో ఆయన పాల్గొన్నారు.
చరిత్రపై అవగాహన మరింత వివేకవంతమైన జాతీయ గుర్తింపునకు ఎలా దోహదపడుతుందో ఆలోచించమని ఆయన తన ప్రసంగంలో పాల్గొన్నవారిని ప్రోత్సహించారు. అటువంటి అవగాహనలో మన కంటే ముందు తరం వారి కృషిని పరిశీలించడం, జ్ఞానం మరియు నైపుణ్యాల ప్రాముఖ్యతను గుర్తించడం, ఇంకా మారుతున్న పరిస్థితులకు సమాజాలు ఏ విధంగా అనుగుణంగా మారాయో అభినందించడం వంటివి ఉంటాయి.
ప్రజలు ఎలా ప్రవర్తిస్తారు, ఇతరులతో ఎలా వ్యవహరిస్తారు, తమ బాధ్యతలను ఎలా నెరవేరుస్తారు మరియు సమాజానికి ఎలా దోహదపడతారు అనే విషయాలను ప్రభావితం చేసినప్పుడే జాతీయ విలువలు ఆచరణాత్మక అర్థాన్ని సంతరించుకుంటాయన్నారు. అలాగే వ్యక్తి నిర్మాణం, సామాజిక సమరసత ఎంత ముఖ్యమో కూడా వివరించారు. దేశ నిర్మాణ ప్రక్రియలో ప్రతి ఒక్కరి భాగస్వామ్యం కూడా అంతే ముఖ్యమన్నారు.
సామాజిక పరివర్తన అనేది ఓ క్రమంలో జరగాల్సిన ప్రక్రియ అని, కేవలం ఉపన్యాసాలు మాత్రమే సరిపోవన్నారు. ఇది వ్యక్తులు తమ అలవాట్లను పరిశీలించుకోవడానికి, తమ బాధ్యతలను పున: పరిశీలించుకోవడానికి, సమాజంలో నిర్మాణాత్మకంగా పాల్గొనడానికి సిద్ధంగా వుండటంపై ఆధారపడి వుంటుందని, చిన్న చిన్న, స్థిరమైన చర్యలు ఉమ్మడి సామాజిక ఆచరణలో భాగమైనప్పుడు పెద్ద మార్పులకు అవే దోహదం చేస్తాయన్నారు.
ఈ కార్యక్రమం నేపథ్యంలో, 'పంచ పరివర్తన' (Panch Parivartan)పై జరిగిన చర్చ, వ్యక్తిత్వ నిర్మాణం మరియు సామాజిక సామరస్యం యొక్క ప్రాముఖ్యతను నొక్కి చెప్పింది. విలువలను ఎలా ఆచరణలోకి తీసుకురావచ్చో మరియు వ్యక్తిగత బాధ్యత సమాజ శ్రేయస్సుకు ఏ విధంగా దోహదపడుతుందో ఆలోచించేలా ఇది పాల్గొనేవారిని ప్రోత్సహించింది.వ్యక్తులు సామాజిక మార్పును కేవలం గమనించేవారు మాత్రమే కాదు; వారు తమ సమాజాలను తీర్చిదిద్దే వైఖరులు, అంచనాలు మరియు సంబంధాలను కూడా ప్రభావితం చేస్తారు. బాధ్యతాయుతమైన ప్రవర్తన, గౌరవప్రదమైన సంభాషణ, సహకారం మరియు సామూహిక శ్రేయస్సు పట్ల శ్రద్ధ అనేవి సామాజిక విశ్వాసానికి పునాదులను బలోపేతం చేస్తాయన్నారు.
ఒక దేశాన్ని అర్థం చేసుకోవాలంటే దాని భౌగోళిక సరిహద్దులు లేదా రాజకీయ సంస్థలతో పరిచయం ఉంటే సరిపోదని ఆయన నొక్కి చెప్పారు. దాని చారిత్రక అనుభవాలు, సాంస్కృతిక సంప్రదాయాలు, తాత్విక తోడ్పాటులు, అలాగే సమాజాలు తమలో తాము మరియు విస్తృత ప్రపంచంతో తమ సంబంధాన్ని అర్థం చేసుకున్న విలువలను గుర్తించడం కూడా ఇందులో ఇమిడి ఉంటుందని ఆయన అన్నారు.
భారతదేశ నాగరిక వారసత్వంలో మేధోపరమైన పరిశోధన, సాంస్కృతిక వ్యక్తీకరణ, తాత్విక ఆలోచన మరియు విభిన్న సామాజిక జీవన సంప్రదాయాల సుదీర్ఘ చరిత్ర ఇమిడి ఉంది. ఈ వారసత్వాన్ని అర్థం చేసుకోవాలంటే, గతాన్ని లోతుగా పరిశీలించడం, అలాగే దేశ సామాజిక, సాంస్కృతిక స్వరూపాన్ని తీర్చిదిద్దిన వివిధ తోడ్పాట్లను అభినందించడం అవసరమని అన్నారు.