కాశ్మీర్‌లో సాంస్కృతిక పునరుజ్జీవనం: 36 ఏళ్ల తర్వాత తెరుచుకున్న శీతల్‌నాథ్ ఆలయం, వైదిక మంత్రాల మధ్య ప్రారంభమైన పూజలు!
శ్రీనగర్ (జమ్మూ కాశ్మీర్): లోయలో సాంస్కృతిక, ధార్మిక పునరుద్ధరణ దిశగా ఒక చారిత్రక క్షణం ఆవిష్కృతమైంది. కాశ్మీర్‌లోని శ్రీనగర్‌లో ఉన్న ప్రాచీన, చారిత్రక శీతల్‌నాథ్ ఆలయం విజయవంతమైన పునరుద్ధరణ (జీర్ణోద్ధారణ) తర్వాత, సుదీర్ఘంగా 36 ఏళ్ల విరామం అనంతరం భక్తుల కోసం మళ్లీ తెరుచుకుంది. ఈ పవిత్ర సందర్భంలో పెద్ద సంఖ్యలో కాశ్మీర్ హిందువులు హాజరయ్యారు. తమ ఆరాధ్య దైవ సన్నిధిని తిరిగి తెరిచి ఉండటాన్ని చూసి వారి కళ్లు ఆనందభాష్పాలతో తడిశాయి.
1990ల ప్రారంభంలో మతపరమైన ఉగ్రవాద కాలంలో అసాంఘిక శక్తులు ఈ చారిత్రక ఆలయాన్ని దగ్ధం చేసి ధ్వంసం చేశాయి. దశాబ్దాలుగా నిర్జనంగా, నిర్లక్ష్యానికి గురైన ఈ ఆలయ పునరుద్ధరణ కాశ్మీరీ హిందూ సమాజంలో అపూర్వమైన ఉత్సాహాన్ని, భక్తిభావాన్ని నింపింది.
వైదిక మంత్రోచ్ఛారణలు
పునఃప్రారంభం సందర్భంగా ఆలయ ప్రాంగణంలో వైదిక మంత్రోచ్ఛారణలు, హోమం, ప్రత్యేక పూజా కార్యక్రమాలు నిర్వహించారు. దశాబ్దాల తర్వాత ఆలయ గంటల మోత, మంత్ర పఠనాలతో ఆ ప్రాంతమంతా భక్తిమయంగా మారింది.
“36 ఏళ్ల దీర్ఘకాలిక ఎదురుచూపులు నేటితో ముగిశాయి. శీతల్‌నాథ్ ఆలయం తిరిగి తెరుచుకోవడం కేవలం ఇటుకలు, రాళ్లు కలవడం మాత్రమే కాదు; ఇది మన సాంస్కృతిక వారసత్వం మరియు సనాతన ధర్మం సాధించిన విజయానికి ప్రతీక” అని స్థానిక కాశ్మీరీ హిందూ భక్తుడు తెలిపారు. సామూహిక ప్రయత్నాలు, స్థానిక సహకారంతో ఈ ఆలయాన్ని దాని మూల రూపంలోకి తీసుకువచ్చారు. ఇది లోయలో శాంతి, సహజీవనం, మత స్వేచ్ఛకు బలమైన సందేశాన్ని పంపింది.
చారిత్రక నేపథ్యం , ప్రాముఖ్యత
కాశ్మీరీ హిందువులకు శీతల్‌నాథ్ ఆలయం అత్యంత ధార్మిక, సామాజిక ప్రాముఖ్యతను కలిగి ఉంది. 1990ల దశకంలో లోయను తీవ్రవాద చీకట్లు కమ్ముకున్నప్పుడు, కాశ్మీరీ హిందువులు తమ ఇళ్లను వదిలి వెళ్లవలసి వచ్చినప్పుడు, ఇతర ధార్మిక ప్రదేశాల మాదిరిగానే ఈ ప్రాచీన ఆలయం కూడా లక్ష్యంగా చేయబడింది.
1990లో దహనం చేయబడిన తర్వాత 36 ఏళ్ల పాటు ఈ ఆలయం నిర్మానుష్యంగా ఉంది. హిందూ సంఘాల ప్రజలు, సంరక్షకుల కృషితో ఈ ఆలయం సుందరంగా పునరుద్ధరించబడింది. ఆలయం తెరుచుకోవడంతో పెద్ద సంఖ్యలో తరలివచ్చిన నిర్వాసిత కాశ్మీరీ హిందువులు శాస్త్రోక్తంగా పూజా కార్యక్రమాలు నిర్వహించారు.
ఈ ఆలయం పునఃప్రారంభం కావడంతో కాశ్మీరీ సంస్కృతి, ప్రాచీన వారసత్వ సంరక్షణపై మళ్లీ ఆశలు బలపడ్డాయి. రాబోయే కాలంలో ఈ కార్యక్రమం నిర్వాసిత సమాజం తమ వేర్ల వద్దకు (స్వస్థలాలకు) తిరిగి వచ్చే దిశగా ఒక మైలురాయిగా నిలుస్తుందని చెప్పవచ్చు.